Glütensiz diyette neye izin var ve neyi yapamayız?

Nerenen başlamalı?

1. Diyette izin verilenlerin sınırlarını belirliyoruz

Glütensiz diyette aşağıdaki gıdalara izin verilir:

  •  Sebzeler ve meyveler
  •  Taze et, kümes hayvanları, balık (harçla kızartılmamış ve marine edilmemiş halde)
  •  Taze yumurta
  •  Bakliyat, fasulye, doğal halde kuruyemiş ve tohumlar (işlenmemiş vaziyette)
  •  Süt ürünlerinin büyük bir kısmı (ekşi süt ve gıda nişastası dahil, çeşitli katkı maddeleri içeren yoğurtlar hariç)
  •  Glüten içermeyen tahıllar ve nişastalı ürünler (ekmek, unlu mamuller ve makarna ürünleri dahil). Bunlara aşağıdakiler dahildir:
  •  Amarant
  •  Ararot (Arrowroot) köklerinden veya yer altı rizomlarından yapılan un
  •  Karabuğday (greçka)
  •  Patates nişastası
  •  Mısır unu
  •  Mısır nişastası
  •  Keten tohumu
  •  Glüten içermeyen un (pirinç, kahverengi pirinç, mısır, patates, hindistan cevizi, badem, yulaf ("glütensiz " etiketli), soya, bakliyat, karabuğday, tapyoka, amarant, keten tohumu unları)
  •  Mısır parçacıkları (öğütülmüş)
  •  Kinoa ve kinoa unu
  •  "Glutensiz" etiketli yulaf ezmesi
  •  Darı (Darı)
  •  Soya
  •  Sorgum (Sudan otu)
  •  Pirinç (herhangi türden)
  •  Tapyoka
  •  Teff

Yasak gıdaları listeliyoruz.

“Açıkça” olanı az – çok anlamak mümkündür. O, (glüten) aşağıda verilen tahıllarda mevcuttur:

Buğday,
çavdar,
arpa
yulaf; yüksek kirlenme derecesi nedeniyle, yasaklı gıdalar listesine dahil edilmiştir.

Bu tahıllardan üretilmiş olan tüm gıdalardan vazgeçmek gereklidir, bunlar:

Ekmek ve un mamulleri,
Kekler, poğaça- börekler,
Hamur işleri, pastalar,
Kraker,
Pizza,
Her türlü hamur,
Krepler,
Tüm makarna ürünleri,
Kepek,
Bu tahıllardan yapılan lapa
Harç kaplamalı kızartmalı yemekler.
Bunun dışında, tüm et içeren yarı mamullerin yiyecekler listesinden çıkarılması gereklidir, bunlar glüten katkı maddeleri (Hidrolize edilmiş buğday proteini) içerdiğinden dolayı tehlikeli olan, köfteler, sosisler, salamlar ve diğer gastronomi ürünleridir. Et yerine geçen tüm soya ürünlerinde, kural olarak, glüten bulunmaktadır. Sadece imalatçının paketin üzerinde ürünün glüten içermediğini belirttiği hallerde (veya başka kaynaklardan, örneğin çölyak hastaları forumundan bilgi alınması halinde), ürünün "temiz" olduğu kabul edilebilir.

Glüten, ilk bakışta hububatla ilgisi olmayan gıdalarda da gizlenebilir. Gizli glüten kaynaklarını tanımayı öğrendiğinizde, diyetin etkinliğini kat kat artırabilirsiniz.

Bunlara aşağıdakiler dahildir:

 şekerleme,
ilaçlar,
dondurma,
kahvaltı gevrekleri (glüten içermediğinin özellikle belirtildiği haller hariçtir),
kruton,
patates kızartması (sanayi üretimi),
soslar (soya sosu dahil),
salata sosları,
mayonez,
yengeç çubukları,
Gastronomi bölümlerindeki et ürünleri,
baharatlı ve çeşnili yarı mamul pirinç,
baharatlı ve çeşnili cipsler
çorbalar (endüstriyel)
bulyon küpleri,
soslu sebzeler,
bira,

 

Glütensiz diyete başlarken, bu “glütensiz alfabeyi” öğrenmek kolay değildir.

Diyetle ilgili ilave şartlar

Glütensiz diyet; vücuttaki alerjik ve enflamasyon durumlarının tedavisinde de kullanıldığından,  diyetten etkin bir sonuç alabilmek için, çok sayıda sentetik katkı maddesi,  koruyucu madde ve renklendiriciler içeren besinlerin diyet listesinden çıkarılması çok önemlidir. Bu durumda, diyeti en doğru şekilde uygulamak için, yemeği evde, işlenmemiş maddelerle hazırlamak en doğru yaklaşım olacaktır.

 

• Temel diyet kuralı - Satın alınan ürünlerin güvenliği / "saflığıdır". Ağzınıza girebilecek olan her şeye dikkat ediniz

Diyete başlarken, aşağıdakilerin dikkate alınmasını tavsiye etmekteyiz:

Tecrübenin gösterdiği gibi, glütensiz diyetin uygulanmasında en yaygın hatalardan biri, vücuda aşırı derecede rafine karbonhidrat ve fazla nişastalı gıdaların yüklenmesidir (şeker, pirinç, patates, mısır unu, nişasta, vb.) Böyle bir "çarpıklık" hem glütensiz diyetin gidişatını, hem de sonuçlarını olumsuz yönde etkileyebilir. Burada standart bir öneri yoktur. Hepimiz farklı olduğumuzdan, diyete başlarken her birimizin bulunduğu başlangıç noktası da farklıdır. Bir kişi, kendisi için zararlı olan glütenli gıdayı ne kadar uzun süre tüketmişse, o kadar süre boyunca bu kişinin mide- bağırsak sistemi iltihaplı vaziyette bulunmuş, bu yüzden, glütensiz diyetteki aşırı nişastalı ve tatlı ürünlerinin “yan” etkileri, daha akut sonuçlara neden olabilir ve bu durumda, diyetle tedavide ilave taktik yöntemleri uygulama gerekliliğinin olasılığı artmaktadır.  

Nişastalı -tatlı karbonhidratların önemli bir yer tuttuğu diyet, sonradan baş etmenin çok zor olacağı mantar- maya enfeksiyonunun (kandidiyazis) gelişimi için uygun ortamı hazırlayabilir. Muhtemel olumsuz durumun önüne geçmek için, diyete başlarken, önleme amacıyla kandidoz tedavisinin uygulanması ve bağışıklık sistemini güçlendirmek için yeterli miktarda hayvan ürünlerinin (yumurta, tavuk, et, balık) diyete dahil edilmesinin düşünülmesi gereklidir.

Glütensiz diyet ne tür sağlık risklerine sebep olabilir?
Özü itibariyle bu diyet tehlikesizdir. Ancak, glüten içeren tahıllardan vazgeçmek, aynı zamanda, vitamin ve minerallerin önemli kaynaklarından bazılarının da diyetten çıkarılması anlamına gelir. Glütensiz diyet uygulayan kişilerde, bazı besin maddelerinin eksikliği ortaya çıkabilir (özellikle, bu diyette, bol miktarda sebze ve tam tahıllı gıdalar yerine glütensiz, "yaşam sevinci veren" pasta ürünleri varsa). Riskli alanlara aşağıdakiler dahildir:
Demir
Kalsiyum
Lif
Tiamin (B1 vitamini)
Niasin (B3 vitamini)
Folik asit
D vitamini (Üreticiler genellikle bu vitamini sütün içine eklemektedir. Süt ürünlerinden mecburen vazgeçilmesi halinde,  bu vitaminin, vitamin takviyeleri listesine dahil edilmesi gereklidir)
Bu nedenle, daha yüksek güvenliğin sağlanması amacıyla, vitamin takviyelerinin dahil edilmesi önerilir.

Yeni başlayanlar ve glütensiz diyetle ilgilenen için yararlı kaynakların listesi ektedir:

http://www.colyakankara.org.tr

http://www.glutensizurunler.com

>